DÖRDÜNCÜ KISIM BİLİM VE TEKNOLOJİ ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME (ARGE) ORTAMI-30
DÖRDÜNCÜ KISIM
BİLİM VE TEKNOLOJİ
ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME (ARGE) ORTAMI
İlkeler
Madde 111-Bir toplumda tarihsel ve kültürel süreç içinde edinilen anlayış ve davranış tarzı ve kültürel/yaşam-biçimsel oluşum, temel olarak, o toplumun üretim-tüketim-bilimsel bilgi ve teknolojiyi öğrenme-geliştirme alanlarındaki eğilimlerini ve eylemlerini de belirleyici olacaktır. İnsanların tüketmekten daha ziyade üretmekten mutlu oldukları ve bu üretim sürecinde çağdaş bilim ve teknolojiyi kullanmaları alışkanlığının edinimine değer verilen ve teşvik edilen bir anlayış ve yaşam tarzı, toplumda AR-GE nin filizlenebilmesi ve bu alanda diğer toplumlarla rekabet imkanının doğabilmesi için temel ve elzem vasattır. Böylesi bir toplumsal yaşam felsefesinin ve davranış tarzının toplumda yaygın bir biçimde yerleştirilmesi ve hayatın pek çok alanını kapsayan ve birbirleriyle bir zincir oluşturan halkalar dizininin istikrarlı, prensipli ve uzun vadeli politikalar ile sürdürülebilmesi ise, açıkça görülebileceği gibi, tarihsel ve kültürel geçmişe ve esasta bilinçli, öngörülü ve uzun-dönemli bir eğitim politikası ile gerçekleştirilebilir. Ancak bu başlangıç noktasından sonra, bilimin insanlık hizmeti ülküsünden yola çıkılarak, bilimi ulusumuzun daha ileri atılımı için ülkemizin hizmetine sunmak; böylelikle, halkımızın yaşam kalitesini, standardını yükseltmek ve ülke kaynaklarının ileri bilimsel yöntemler kullanılmak suretiyle ekonomik olarak daha verimli kullanımını sağlamak ülküsü ışığında AR-GE planlaması yapılabilir ve yapılmalıdır.
a-AR-GE, özellikle tüm insanlığı saran kaçınılmaz bir politik vak’a olan küreselleşme ortamında milli kimliğimizi, tarihimizi, kültürümüzü, birlik ve dirliğimizi koruyabilmemizin en önemli güvencelerinden biri olmalıdır. Bilim ve teknolojiye önem vererek, çağdaş gelişmelere paralel ve en üst düzeyde bilim ve teknoloji üretimi, milletimizin, sosyal hayatın her alanında uluslararası platformda etkin ve güç sahibi olmasını sağlayacaktır.
b-Eğitim sisteminin temel hedefi bilgiye ulaşan, bilgiyi kullanan, bilginin yol göstericiliğinde çağdaş yaşamın gereklerini hukuki, vicdani ve milli kültür değerleri çerçevesinde düşünce ve davranış tarzını kendine düstur edinen nesiller yetiştirmek olmalıdır. Bu eğitim sistemi doğrultusunda yetişecek nesillerin çağdaş bilgi ve ileri teknolojiden yararlanarak, ülke kaynaklarının daha ekonomik ve daha verimli kullanılabilmesini sağlayacak projeler içinde yer almalarını hedeflemek ve bunu yalnızca bilim insanı ve bilim üreten-geliştiren akademik kurumlar ile sınırlı değil, hayatın her alanında etkin kılabilmek, bizim gibi demografik açıdan genç ve atılgan-enerjik bir nüfüsa sahip bir toplum için dev bir atılım ve ivme olacaktır.
c-Çağdaş teknolojik uygulamalar ile ülkemizin dünya konjonktürü içinde tarımda, hayvancılıkta, denizcilikte ileri ülkeler düzeyine ulaşmasının yanı sıra bu perspektif içinde yeni ekonomik kaynakların yaratılmasını sağlamak mümkün olacaktır. Ülkemizin dünya üzerinde eşsiz coğrafi konumunu ve iklim avantajını kullanarak bölge ülkeleri arasında lider bir üretim cenneti olmasını temin etmenin en etkin yolu da yine bilim ve teknolojinin imkanlarını kullanmak ile mümkündür.
Hedefler
Madde 112-Partimizin (ARGE) konusundaki hedefleri aşağıdadır:
a-Bilimsel bilgi ve teknolojinin önem ve değerinin kavranması için yaygın ve planlıprogramlı-prensipli eğitim (toplum mühendisliğinin bu alanda ve bu anlayış-kavrayış ve davranış biçiminin geliştirilmesi için kullanılması) gereklidir.
bBu alana maddi kaynak ayrılması ve aktarılması (AR-GE başlangıçta-pahalı görülebilir; ancak, uzun-dönemde sonuçları, etkileri ortaya çıktığında teknolojiyi üretmenin satın almaktan çok daha ucuz olduğu görülecektir) zorunludur. İncelendiğinde, yüksek teknolojiyi üreten ülkelerin AR-GE ye ne kadar önem verdikleri görülecektir.
c-Bilim ve teknoloji alanına insan kaynaklarının çekilmesi için özendirici koşulların yaratılması zorunludur.
ç-Bilim, disiplinli ama özgür ortamlarda uygulanabilir ve yaşayabilir. Bilimsel kurumlar, idari bakımdan mutlaka denetim altında ancak bilimsel düşünce bakımından özgür, olmalı ve siyasi baskı ve yaptırımlardan soyutlanması gerekir.
d-Bilim ve teknoloji uygulama merkezlerinin, üniversitelerin, eğitim kurumlarının yerlerinin, sayılarının ve imkanlarının akılcı politikalarla oluşturulması zorunludur. Bu amaçla, TÜBİTAK gibi büyük çapta merkezler ya da ileri teknoloji eğitimi verebilecek yüksek teknoloji enstitüleri açmak (Karadeniz Teknik Üniversitesi, Farabi Hastanesi bünyesinde kurulan kök hücre elde edebilen hematoloji enstitüsü gibi) temel uygulamalar olmalıdır.
e-Ülkemizde çağdaş tıp bilimini ve ileri tıp teknolojisini uygulamalı olarak öğreten tanı ve tedavi enstitüleri açmak (kardiyoloji, nörolojik bilimler, onkoloji/kanser enstitüleri). Bu kurumlar ile kendi halkımıza ileri tanı ve tedavi imkanı sağlanırken, bir yandan da bu branşlarda yeni uzmanlar yetiştirmek, bu alanlarda AR-GE ile bilimsel bilgi ve teknoloji üretimini gerçekleştirmek mümkün olacaktır. Ayrıca, bu unsurların her birinin diğerini besleyeceği ve sacayağı gibi çalışacağı bir ortam yaratılmalıdır.
f-İleri tıp enstitülerinde yurtdışından gelecek hasta tanı ve tedavilerini üstlenerek, canlanmakta olan tıp turizmini daha örgütlü bir biçimde organize etmek (ülkemizde beyin ve sinir cerrahisi, kalp hastalıkları ve cerrahisi, oftalmoloji-göz hastalıklarının tanı ve tedavisi Avrupa ülkelerindeki merkezlere kıyasla çok daha ucuz ve daha kaliteli yapılabilmektedir).
g-Aynı zamanda ileri tıp enstitülerinde bölge ülkelerinden gelecek uzman adaylarına üst-ihtisas programları, sertifika programları ve kurslar düzenlenmelidir.
ğ-Çeşitli ülkelerde (ABD ve Avrupa’da) yerleşmiş Türk bilim adamları ve öğretim üyelerinin ve konusunda söz sahibi araştırmacı ve bilim adamlarının katılımı ile belirli kongreler, kurslar, sempozyumlar düzenleyerek bilim dünyasında ve genç bilim adamı adaylarına bilgi transferi sağlayarak; bilim turizmi geliştirilmelidir.
h-Ülkemizin dışa bağımlı teknoloji pazarı olmasını engellemek,ülkemiz kaynaklarının büyük teknoloji şirketlerinin serbest pazarı ve teknoloji mezarlığı olmasını önleyecek yasal ve piyasa düzenlemelerinı sağlamak öncelikle ele alınmalı ve bilimin üretilmesinin satın alınmasından daha ucuz, daha prestijli, daha etkili ve güç sağlayıcı olduğu gerçeği hiç gözardı edilmemelidir.Teknolojinin değişim ve yenilenmesi karşısında mevcut teknolojik araç parkının yeni gelişimlere adaptasyonunu düzenleyecek kurallar koyarak, böylelikle satın alınacak ileri teknoloji ürünü cihazların verimliliğini artırmak, reorganizasyon sağlamak bu konudaki uygulamaların önemli bir halkasını oluşturmaktadır. Böylece, ekonomik kaynaklarımızın büyük teknoloji firmalarının ARGE masraflarını çıkarttıkları bir açık pazara dönüşmesini önleyecek, ülkemizin her yeni çıkan teknolojik ürünün pazarlanabileceği, bilinçsiz bir tüketici cenneti haline dönüşmesini önleyecek bilinçlendirme politikalarını geliştirmek ve uygulamak; kaynaklarımızın daha ziyade üretime yöneltilmesini sağlayacak yeni bir yaklaşım içine girilmesi uygun olacaktır. Piyasaya sürülen her yeni teknolojinin, verimlilik ve maliyet açısından ülke ekonomisine katkı ve entegrasyonunu araştıracak milli teknoloji enstitüsü kurularak tarafsız ve bilimsel işleyişini sağlamak gereklidir. Ulusal çapta yeni teknolojik yatırım ve sistem değişiklikleri için etüt ve bilgilendirme çalışmaları yapılmalıdır. (İletişimde yeni nesil işletim sistemlerinin alt-yapıları) önemlidir.
ı-Uluslararası ilişkilerde teknolojik üstünlük bağlayıcı ve bazı koşullarda tekel oluşumuna yol açabilecek potansiyel taşımaktadır. Bu husus büyük yatırımlarda, e-devlet gibi büyük projelerde gözönünde bulundurularak koruyucu yasal çerçeve oluşturulmalıdır.
i-Gençliğin teknoloji merakı ve yüksek teknolojiyi kullanmaktaki hevesinin bir tüketim amacı olması değil, bir üretim aracına dönüşmesinin sağlanması, yaygın eğitim ve uygulamalar ile mümkün olacaktır.
j-Hukuki altyapıdaki yetersizlikler düzeltilmeli ve düzenlenmelidir.
k-Daha önce de belirttiğimiz gibi, teknolojiyi satın almak üretmekten çok daha pahalıdır ve edilgen bir durumu göstermektedir. Bilim ve teknoloji bakımından başka ülkelere bağımlı olmak, sosyal hayatın pek çok alanında da, politik ve ekonomik olarak da bağımlı olmayı beraberinde getirecektir. Buna engel olacak ortam yaratılmalıdır.
Politikalar
Madde 113-Partimizin ARGE konusunda hedeflerine ulaşmak için izleleyeceği politikalar şunlardır:
a-Ulusal tarım varlığımızı ileri teknolojik ve genetik kontrol yöntemleri ile daha verimli işletecek örgün tarım politikası ile günümüzde önerilen beslenme alışkanlığına uyan alternatif tarım ürünleri yetiştirilecektir. (Antioksidan içereği yüksek, lif içeriği yüksek besinler vs.)
b-Ulusal hayvancılığımızı ileri teknolojik ve genetik kontrol yöntemleri ile daha verimli işletecek örgün hayvancılık politikası ile günümüzde önerilen beslenme alışkanlığına uyan alternatif ürünlerin üretimi sağlanacaktır. (Zenginleştirilmiş beyaz et, kolesterol içeriği düşük kırmızı et vs) Üç tarafı denizlerle çevrili ülkemizin su ürünlerini zenginleştirerek, ekonomimize yeni girdiler sağlamak, “Mavi Devrim”e destek olmak.
c-Ulusal maden kaynaklarımızı daha iyi değerlendirebilecek yeni üretim ve endüstri alanları belirleyerek geliştirecek metalürji enstitüsü kurulacaktır. “Gri Devrim”e destek olmak.
ç-Ulusal enerji politikası ile bağlantılı olarak alternatif, enerji sistemlerinin devreye girişine öncülük edilecektir.
d-Engin Türk kültürünün teknolojik alt yapısının oluşturulması, bilgisayar yazılım programları ile Türk mimari, Türk süsleme ve el sanatlarının kendi alanlarında atılım yapması desteklenecektir.
e-Üniversiteler ile büyük sanayi kuruluşlarının AR-GE birimlerinin bütünleşmesi sağlanarak, karşılıklı akademik ve bilimsel değişim programları düzenleyerek AR-GE çalışmaları yaygınlaştırılacaktır.
f-Ülkemizin bölge ülkeleri arasında bilişim ve teknoloji merkezi olması amacı ile, üniversiteler ve TÜBİTAK gibi tüzel kuruluşlara entegre teknoloji parkları oluşturulacaktır.
g-Bilim ve teknoloji yarışmaları, kongreleri, konferansları, ödülleri ve şenlikleri düzenlenecektir.